OTOKONTROLSÜZ ÇOCUKLAR

04.03.2026 00:00

Merhaba değerli okurlar.

Dün İstanbul Çekmeköy Teknik Anadolu Lisesinde yaşanan bıçaklı saldırı sonucunda iki öğretmen ve öğrencinin yaralanması olayında aile ve okulda ki eğitimin açıkları sosyal medyada ve haber kanallarında tekrar masaya yatırıldı.
17 yaşındaki öğrencisi tarafından saldırıya uğrayarak hayatını kaybeden 44 yaşındaki Fatma Nur Çelik öğretmen bugün gözyaşlarıyla toprağa verildi. Mekanı cennet olsun. Yaralı öğretmen ve öğrencimize de Rabbim şifalar versin.

Fatma Nur öğretmen, sadece bir trajedinin değil, uzun süredir görmezden gelinen bir çözülmenin sembolü oldu. Bu olay münferit değildir. Bu, ailede başlayan ve okulda görünür hale gelen bir disiplin krizidir.
Özgürlük mü, Sınırsızlık mı?
Son yıllarda en çok duyduğumuz cümle:
"Çocuğum özgür yetişsin."
Elbette özgürlük kıymetlidir. Ancak özgürlük, sınırlarla anlam kazanır.
Sınırı olmayan özgürlük, çocuğa yön vermez. boşıbozukluk yaratır.
Mâlesef okullarımızda disiplin kalmadı. Öğretmenler ,bu açığı bilen öğrencilerin oyuncağı oldu.
Eskiden "disiplin" kelimesi çocukların kendine çeki düzen vermesi gereken sınırların çizildiği bir eğitim şekliydi. Sınır, çocuğun güvenlik çemberidir. Çocuk o çemberin içinde kendini emniyette hisseder.
Bugün birçok aile, modern ebeveynlik adına aile içi disiplini askıya alıyor.
"Aman psikolojisi bozulmasın."
"Aman kırılmasın üzülmesin."
"Aman travma yaşamasın."
Oysa sınırsız büyüyen çocuk, gerçek hayatla karşılaştığında en büyük travmayı yaşıyor.

Görmezden geldiğimiz bir gerçek var mâlesef.
Sınırsız özgürlük verilen çocuk önce evi ele geçirir.
Yaptırım yoksa, sınır yoksa, tutarlılık yoksa ipler yavaş yavaş çocuğun eline geçer.
Anne-baba çocuğu üzmemek için geri adım attıkça, çocuk onları yönetmeyi öğrenir.

Her koşulda çocuğun yanlışının arkasında duran aile, aslında çocuğa iyilik yaptığını zannederken en büyük kötülüğü yaptığından habersizdir.
Ve zamanla aile ,çocuğun ebeveyni olmaktan çıkar, adeta onun kölesine dönüşür.
Bu otorite denemesi evle sınırlı kalmaz.
Evde kurulan küçük iktidar, okulda büyütülmek istenir.
Arkadaşlar üzerinde baskı kurulmaya, öğretmeni sınamaya,kuralları zorlayarak güç ölçmeye kadar varır.
Bunları yaparken de;
"Yanlış yapsam da arkamda biri var " diye düşünür.

Okulda herkes eşittir.
Burada kurallar kişiye göre değişmez.
Ancak evde sınır görmemiş çocuk için okul bir otorite şokudur.
Bugün ailelerin en büyük yanılgısı, "çocuğumu koruyorum" zannıyla onu sorumluluktan muaf tutmaktır.
Çocuk hata yaptığında öğretmeni suçlamak kolaydır.
Disiplin uygulandığında "psikolojisi bozuldu" demek daha kolaydır. Ama;
"çocuğuma sınır koymayı gerçekten öğrettim mi?" Demek zordur .
Sevgi sınırsız olabilir, fakat terbiye sınırsız olamaz.
Sınır koyulmayan çocuk, ilk "hayır"ı okulda duyduğunda bunu bir tehdit olarak algılayabilir.
Aileler artık sadece başarıyı değil, karakteri de takip etmek zorundadır.
Akademik performans kadar empati kapasitesi de önemsenmelidir.

Öğretmenin otoritesi yalnız bırakıldığında sistem çöker.
Bugün birçok öğretmen disiplin uygularken arkasında güçlü bir iradenin olmadığını hissediyor.
Velinin ilk refleksi "Benim çocuğum yapmaz." oluyor.
Ama o çocuk, yanlışın sorumluluğunu öğrenmezse yarının kontrolsüz yetişkini olur.
Bir eğitimci olarak söylüyorum; disiplin geri gelmelidir. Disiplin tutarlılıktır,
sınırdır, sonuçla yüzleşmektir.
Çocuk yaptığı davranışın karşılığını görmelidir.
Bu intikam değil, eğitimdir.
Ailelerin yanıldığı nokta şudur:
Çocuğun yanlışını savunmakla onu koruduğunu sanıyor. Fakat, yanlışıyla yüzleşmesini sağlamanın asıl koruma olduğunu bilmiyor.

Bu olaylar sadece aile meselesi değil, aynı zamanda sistem meselesidir.
Öğretmene yönelik şiddetin caydırıcı sonuçları olmalı.
Öğretmen korunmazsa otorite çöker.
Öfke kontrolü ve empati eğitimi müfredatın gerçek parçası olmalı.

Değerli okurlar, bu yazı bir suçlu arama yazısı değil, bir aynaya bakma yazısıdır.
Çünkü öğretmen çocuğun rehberidir. Fakat çocuğun ilk aynası ailedir.
Biz çocuklarımızı mutlu etmek için mi yetiştiriyoruz, güçlü kılmak için mi?
Gerçek güç, sınırla büyür.
Gerçek özgürlük ise sorumlulukla mümkündür.
Fatma Nur öğretmen artık yok. O artık bir sınıfa giremeyecek. Bir öğrencinin "Aferin" diyerek başını okşayamayacak. Onun sevgi ve ilgisine muhtaç çocuğu artık yetim büyüyecek. Yazık değil mi?
Bir toplumun aynası öğretmenine verdiği değerdir.
Eğer öğretmen korunmuyorsa, aslında gelecek korunmuyor demektir.

Şiddet bir anda patlamaz. Bu
uzun süre görmezden gelinen küçük kırılmaların sonucudur. Nitekim Fatma Nur öğretmen bu kırılmaları görmüş ve uyarısını yapmıştır. Önlem alınsaydı bu durum olur muydu ? Orası muammâ.
Bir öğretmeni toprağa vermek, sadece bir insanı kaybetmek değildir.
Bir neslin vicdanını sınamaktır.
Öğretmenin otoritesi çökerse, toplumun omurgası çatlar.
Aile sınır koymazsa, okul yalnız kalır. Okul yalnız kalırsa, geleceğimiz savunmasız kalır.
Çocuklarımızı özgür yetiştirelim.Ama sınırsız değil.
Çünkü sınır, sevgisizliğin değil, geleceği koruma iradesinin adıdır.

Bir eğitimci olarak bana göre bugün sistemde üç büyük boşluk göze çarpıyor.
1. Birçok okulda rehber öğretmen sayısı yetersiz.
Travma yaşayan, öfke kontrolü sorunu olan, aile içi şiddete maruz kalan öğrenciler gerektiği gibi takip edilemiyor.
Bir öğretmen sınıfta matematik, fizik ,kimya anlatırken aynı zamanda psikolog, kriz yöneticisi ve sosyal hizmet uzmanı olmak zorunda bırakılıyor. Yani psikolojik destek yetersiz.
2. Öğretmenin otorite kaybı var. Öğretmen, disiplin uyguladığında arkasında sistemin durmadığından rahatsız.
Velinin baskısı, idarenin çekingenliği ve hukuki belirsizlikler öğretmeni yalnızlaştırıyor.
Yalnız bırakılmış öğretmense korunmasızdır.
3. Dijital çağda çocuklar her gün ekranlardan şiddet izliyor.
Oyunlarda, dizilerde, sosyal medyada bunları izledikçe,
şiddet sıradanlaşıyor.
Sıradanlaşan şey ise korkutucu olmaktan çıkıyor.

Devletimiz okullardaki öğretmen ve öğrenci şiddetine karşı acil önlemler almalı. Velilere yönelik seminerlerle ,"çocuğum haklıdır" anlayışı yerine, "çocuğum sorumludur" bilincini yerleştirmeli.
Okullarda psikolojik tarama sistemiyle ,riskli davranış gösteren öğrenciler erken tespit edilmeli.
Öğretmene yönelik şiddet ağır yaptırımlara bağlanmalı.
Okullarda güvenlik yeniden düzenlenmeli.
Saygı, merhamet, sabır gibi değerler müfredata yerleştirilmeli. Bunlar ders kitabındaki başlıklar değil, hayatın temeli olmalı.

Bu acının ardından insanın kaleminden sükût damlıyor.
Dilerim ki hiçbir öğretmen sabah evinden çıkarken can güvenliğini düşünmek zorunda kalmasın. Okul, bilgi kadar huzurun da mekânı olsun.
Dilerim ki aile içi disiplin yeniden itibar kazansın. Çocuklar ebeveynlerini yönetmeye değil, onlardan rehberlik almaya alışsın.
Sevgilerimle ❤️